संघर्ष, साहस र सामाजिक आवाजलाई र्यापमार्फत बुलन्द बनाउँदै उदाएकी एक बाल प्रतिभाको कथा
काठमाडौं । नेपाली सांगीतिक क्षेत्रमा पछिल्ला केही वर्षयता र्याप संगीतप्रति युवापुस्ताको आकर्षण तीव्र रूपमा बढिरहेको छ। यही भीडभाडबीच आफ्नै मौलिक शैली, निर्भीक प्रस्तुति र सामाजिक विषयवस्तुलाई केन्द्रमा राख्दै अघि बढिरहेकी एक उदाउँदो प्रतिभा हुन् लेडी र्यापर मन्जली तामाङ।
सानै उमेरदेखि संगीतप्रति असाधारण रुचि राखेकी मन्जलीले उमेरभन्दा धेरै परिपक्व सोच र सामाजिक चेतनाले भरिएका गीतमार्फत आफूलाई फरक पहिचान दिन सफल भएकी छन्। उनी मनोरञ्जनका लागि मात्र गीत गाउने कलाकार होइनन्, बरु समाजका पीडा, विभेद, अन्याय र विकृतिलाई आफ्ना शब्दमार्फत प्रश्न गर्ने नयाँ पुस्ताकी प्रतिनिधि कलाकारका रूपमा परिचित हुँदै गएकी छन्।
हालसम्म उनले आफ्नै अफिसियल युट्युब च्यानलमार्फत ६ वटा गीत सार्वजनिक गरिसकेकी छन्। तीमध्ये ‘गरिबलाई कानुन’, ‘भ्रष्टलाई फाँसी’, ‘चर्चा छ’ र ‘कथा’ जस्ता गीतले दर्शक तथा श्रोतामाझ उल्लेखनीय चर्चा कमाएका छन्। विशेषगरी सामाजिक अन्याय, कानुनी असमानता, भ्रष्टाचार र संघर्षमय जीवनलाई केन्द्रमा राखिएका गीतहरूले धेरै दर्शकको मन छोएका छन्।
मन्जलीको विशेषता उनको स्पष्टवादिता हो। उनी आफ्नो र्यापमा कुनै कृत्रिम आवरण ओढ्दिनन्। समाजमा देखिने विसंगति, गरिबमाथिको अन्याय, शक्तिशालीको दादागिरी र भ्रष्ट प्रवृत्तिमाथि उनले खुलेर आवाज उठाउने प्रयास गर्छिन्। यही कारण उनका गीतहरू मनोरञ्जन मात्र नभई बहस र विमर्शका विषयसमेत बन्न थालेका छन्।
विशेषगरी ‘गरिबलाई कानुन’ गीतले नेपाली समाजमा कानुनी समानताको प्रश्न उठाएको छ। कानुन सबैका लागि बराबर हुनुपर्ने भए पनि व्यवहारमा गरिब र पहुँचविहीन नागरिकले न्याय पाउन कठिन हुने अनुभूतिलाई गीतले कलात्मक रूपमा प्रस्तुत गरेको भन्दै विभिन्न सञ्चारमाध्यमले यसलाई सामाजिक सन्देश बोकेको सिर्जनाका रूपमा उल्लेख गरेका छन्।
त्यसैगरी ‘कथा’ गीत मन्जलीको व्यक्तिगत भोगाइ, सपना, संघर्ष र आत्मविश्वासको भावनात्मक अभिव्यक्ति मानिन्छ। आफ्नै अनुभवलाई शब्दमा उतारेर तयार पारिएको यो गीत सार्वजनिक भएलगत्तै सामाजिक सञ्जालमा व्यापक चर्चा बटुल्न सफल भएको थियो। धेरै दर्शकले गीतलाई केवल र्याप नभई एउटा संघर्षशील बालिकाको जीवनकथा भनेर प्रतिक्रिया दिएका छन्।
मन्जलीको सांगीतिक यात्राको अर्को आकर्षक पक्ष भनेको उनी सानै उमेरदेखि आफ्ना सिर्जनामा आफैं सक्रिय रूपमा सहभागी हुनु हो। शब्द लेख्ने, र्याप प्रस्तुत गर्ने र अभिनयमा समेत देखिने उनको सक्रियताले उनी केवल गायक नभई सम्पूर्ण सिर्जनात्मक प्रक्रियामा सहभागी कलाकार भएको संकेत गर्छ।
उनको हक्की स्वभाव, निर्भीक अभिव्यक्ति र समाजका संवेदनशील विषयमा बोल्ने साहसले धेरै युवायुवतीलाई प्रेरणा दिएको देखिन्छ। र्याप संगीतलाई केवल मनोरञ्जनको माध्यम नभई सामाजिक चेतना फैलाउने अभियानका रूपमा प्रयोग गर्ने उनको प्रयासले नेपाली हिप–हप क्षेत्रमा फरक पहिचान निर्माण गरिरहेको छ।
सांगीतिक क्षेत्रमा सफलताको बाटो सजिलो हुँदैन। अझ बाल उमेरमै आलोचना, प्रतिस्पर्धा र अपेक्षाको भारी बोकेर अघि बढ्नु झन् चुनौतीपूर्ण हुन्छ। तर मन्जलीले ती चुनौतीलाई आफ्नो आत्मबलमा रूपान्तरण गर्दै निरन्तर नयाँ सिर्जना गरिरहेकी छन्। यही निरन्तरताले उनको सांगीतिक यात्रा दिनप्रतिदिन अझ मजबुत बन्दै गएको अनुभूति हुन्छ।
आज नेपाली संगीत क्षेत्रमा धेरै कलाकारहरू प्रेम, मनोरञ्जन र ट्रेन्डिङ विषयमा केन्द्रित भइरहेका बेला मन्जलीले समाजका पीडित, गरिब, न्याय खोजिरहेका नागरिक र परिवर्तन चाहने युवाको आवाज बन्ने प्रयास गरिरहेकी छन्। यही प्रयासले उनलाई अन्य कलाकारभन्दा फरक बनाएको छ।
भविष्यमा उनले आफ्नो सिर्जनात्मक क्षमता अझ परिष्कृत गर्दै सशक्त शब्द, गुणस्तरीय संगीत र सकारात्मक सामाजिक सन्देश बोकेका रचनाहरू प्रस्तुत गर्न सकिन् भने उनी नेपाली र्याप संगीतको महत्वपूर्ण नामका रूपमा स्थापित हुने सम्भावना प्रबल देखिन्छ।
मन्जली तामाङको यो यात्रा केवल एउटा कलाकारको सफलता मात्र होइन; यो सपना देख्ने, संघर्ष गर्ने र आफ्नो आवाजलाई समाज परिवर्तनको माध्यम बनाउने नयाँ पुस्ताको आत्मविश्वासको कथा पनि हो। समयसँगै उनका सिर्जनाले अझ परिपक्वता हासिल गरून् र नेपाली संगीतले एउटा सशक्त महिला र्यापरको दीर्घकालीन योगदान पाओस् भन्ने अपेक्षा गर्न सकिन्छ।